De Taalstaat

By hans, 27 juli 2026

Is het wilden of wouden? Zeg je de spits afbijten of het spits afbijten? In De Taalstaat draait alles om de Nederlandse taal: de taal die we dagelijks spreken en schrijven, maar ook het Nederlands dat we tegenkomen in de media en op sociale platforms.

Het vrolijke en informatieve radioprogramma onderzoekt iedere week hoe onze taal ervoor staat en op welke manieren zij verandert. Ingewikkelde taalkwesties worden op een toegankelijke manier besproken en luisteraars kunnen woorden insturen die in de vergetelheid dreigen te raken. Daarnaast is er ruimte voor gesprekken met bekende schrijvers en dichters en voor Nederlandstalige muziek die volgens de makers zo bijzonder is dat zij gehoord moet worden.

Tot de vaste onderdelen behoren de Digitaalstaat, waarin het taalgebruik op onder meer X en Facebook wordt gevolgd, en de TNA: de taalnatuuranalyse van een bekende Nederlander. In deze rubriek analyseert taalwetenschapper René Appel het taalgebruik van een BN’er. Zo laat De Taalstaat horen hoe rijk, veelzijdig en voortdurend in beweging het Nederlands is.

De Taalstaat is iedere zaterdag van 11.00 tot 13.00 uur te beluisteren op NPO Radio 1.

Ronald Giphart als presentator

Op 1 januari 2026 volgde Ronald Giphart Frits Spits op als presentator van De Taalstaat. Giphart is als schrijver al zijn hele carrière gefascineerd door de rijkdom en de mogelijkheden van de Nederlandse taal. Sinds zijn debuutroman Ik ook van jou uit 1992 behoort hij tot de bekendste schrijvers van Nederland.

Zijn liefde voor woorden, verhalen en taal maakt hem een passende opvolger van Frits Spits.

Giphart reageerde enthousiast op zijn benoeming:

‘Frits Spits en zijn geweldige team hebben een jaloersmakend radioprogramma opgetuigd over hét onderwerp dat ons allen verbindt. Als ik ooit ergens naar taalde was het om gevraagd te worden als portier van De Taalstaat.’

Ook René Sommer, hoofdredacteur journalistiek van KRO-NCRV, sprak bij de bekendmaking zijn vertrouwen in de nieuwe presentator uit:

‘Ik verheug me zeer op de komst van Ronald als nieuwe presentator van De Taalstaat. Afgelopen zomer heeft hij al enkele malen proefgedraaid en dat is ons en onze luisteraars heel goed bevallen. Dus Frits en ik overhandigen Ronald in volle vertrouwen de sleutels van De Taalstaat.’

Boek Nu: de online boekenclub van De Taalstaat

Op 4 mei 2026 maakte De Taalstaat bekend te beginnen met een eigen online boekenclub: Boek Nu. Hiermee nodigt het programma luisteraars uit om iedere maand gezamenlijk een boek te lezen. De gedachte achter de boekenclub is eenvoudig: samen lezen kan leuker en interessanter zijn dan alleen.

Iedere eerste zaterdag van de maand onthult Ronald Giphart in de uitzending welk boek centraal zal staan. Luisteraars krijgen vervolgens de hele maand de gelegenheid om het boek te lezen en hun gedachten en vragen in te sturen. Op de laatste zaterdag van de maand komt het verhaal in de studio tot leven.

Drie lezers gaan dan samen met de auteur in gesprek over het gekozen boek. Daarbij wordt niet alleen naar de inhoud gekeken, maar ook naar de betekenis van het verhaal. Wat zegt het boek over de tijd waarin we leven? En wat vertelt het over wie wij zijn?

Met Boek Nu wil De Taalstaat van lezen een gezamenlijke ervaring maken. Het gaat niet alleen om het omslaan van de bladzijden, maar ook om het wegen van woorden, het proeven van zinnen en het samen ontdekken wat een verhaal te vertellen heeft.

Vragen en reacties kunnen worden gemaild naar taalstaat@kro-ncrv.nl.